Hoofd Jeugdopleiding in het amateurvoetbal


Steeds meer amateurverenigingen werken met een Hoofd Jeugdopleiding (HJO) of een vergelijkbare functie zoals Technisch Jeudcoordinator (TJC). Naar aanleiding van recent onderzoek door NMC Bright volgt hier een verdieping op deze opkomende functie. Hoeveel clubs werken met een HJO en welke taken/verantwoordelijkheden krijgt een HJO mee?
 
Dit artikel is geschreven op basis van twee bronnen: recent onderzoek naar vergoedingen in het amateurvoetbal en het Kwaliteit & Performance Programma voor jeugdopleidingen. Inmiddels nemen meer dan 50 amateurverenigingen deel aan het Kwaliteit & Performance Programma voor jeugdopleidingen dat NMC Bright samen met de KNVB uitvoert. In een overzichtsrapport van het seizoen 2014/’15 wordt het aanstellen van een HJO of TJC als een van de succesfactoren benoemd door clubs. Onderzoek van NMC Bright naar vergoedingen in het amateurvoetbal wijst uit dat het merendeel van de clubs (57%) met een HJO werkt. Een functie die terrein wint in Nederland. Rest nog wel de vraag hoe clubs precies omgaan met deze functie.
 
Heeft de HJO een stevige plek in het amateurvoetbal?
Het onderzoek laat zien dat van 353 deelnemende amateurverenigingen uit de zesde- tot en met de Topklasse (nu 3e divisie) 202 clubs (57%) werken met een HJO of vergelijkbare functietitel. Een HJO is in Nederland over het algemeen parttime verbonden aan een club. Van de 202 HJO’s is 95% tussen de 0 en 20 uur per week in dienst en 5% is meer dan 20 uur per week in dienst. Twee van de HJO’s uit dit onderzoek (1%) hebben een fulltime dienstverband en krijgen een salaris boven de €20.000,-.

Met welke opdracht wordt een HJO aangesteld?
Iedere club heeft haar eigen ambities en doelen waar een HJO aan bijdraagt. Er is echter één gemene deler bij alle clubs die deelnemen aan het Kwaliteit & Performance Programma. Van een HJO wordt tenminste verwacht dat hij de doorstroom van de jeugdopleiding naar het eerste elftal verbetert.

Waar is de HJO verantwoordelijk voor?
HJO’s worden in 91,1% van de gevallen aangesteld voor de selectieteams jongens, Daarnaast hebben velen nog aanvullende taken zoals de verantwoordelijkheid voor niet-selectieteams en/of meisjes. Slechts 2% van de HJO’s is enkel verantwoordelijk voor niet-selectieteams. De focus die HJO’s hebben op selectieteams is logisch gezien de doelstelling van clubs om spelers te laten doorstromen naar het eerste. Het roept echter ook de vraag op waarom trainers van niet-selectieteams niet meer aandacht krijgen bij het verbeteren van hun trainersvaardigheden aangezien deze groep vaak niet of minder opgeleid is.

 
Heeft de HJO een specifieke opleiding gevolgd?
Een HJO wordt voornamelijk aangesteld om trainers beter te maken en het voetbaltechnisch beleid te bewaken. Wat hierin opvalt is dat ‘slechts’ 11,1% een functiespecifieke opleiding heeft gevolgd bij de KNVB, zoals Technisch Jeugd Coördinator III of II (TJC II of TJC III).  Hier lijkt een kloof te zitten tussen wat de HJO geacht wordt te doen binnen de club en de manier waarop hij is toegerust om deze taak goed uit te voeren. Met andere woorden: er is dringend behoefte aan een specifieke opleiding voor HJO's bij amateurclubs. Het is een kritische succesfactor in het verbeteren van een jeugdopleiding maar er zijn nog te weinig mensen hiervoor opgeleid. Er zijn echter ook goede initiatieven zichtbaar: momenteel doet de KNVB in drie districten een test met een nieuwe HJO-opleiding voor amateurclubs. 
 
Volgende week nemen we het taak- en functiepakket van HJO’s nader onder de loep.